گیلان در یک نگاه

تالش   [ +1 | -1 ]


تالش:

موقعیت جغرافیایی: شهرستان تالش با مساحت 2160 کیلومتر مربع در فاصله 100 کلیومتری رشت، بین عرضهای 37 درجه و33دقیقه تا 38 درجه و16 دقیقۀ شمالی وطول‌های 48 درجه و32 دقیقه تا 49 درجه و3 دقیقۀ شرقی قرار دارد. مرکز تالش، شهر هشتپر است که 36/36 کیلومتر مربع مساحت دارد و نوار جداکنندۀ دریای خزر از کوهستان تالش محسوب می شود. شهرستان تالش دارای 4 بخش اسالم، حویق، کرگانرود و مرکزی و نیز چهار شهر به نام‌های هشتپر، اسالم، حویق و لیسار است.

جمعیت: طبق آخرین سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال 1390 جمعیت این شهرستان 189933 نفر می‌باشد.

پیشینه: صاحب برهان قاطع گوید: تالش، نام طایفه‌ای از گیلان است. بنابراین تالش یا طالش ممکن است نام و عنوانی برای قوم یا حتّی شخص باشد همچون میرمصطفی خان طالش، امیرطالش چوپانی وامیرحمزۀ طالش پسر بایندرخان که به نوشتۀ رابینو حاکم آستارا بود وسر به شورش برداشته بود.

ازسوی دیگر تالش یا طالش نام و عنوان یک محل یا سرزمین یا شهری است که برکنارۀ دریای خزر (از منطقۀ گیلان تا لنکران وکوه‌های قفقاز) قراردارد وبه این معنی در«دائرالمعارف سرزمین ومردم ایران» آمده است: «شهرستان تالش از آستارا تا فومن ممتداست»  و «مونتی» از این نام لنگرگاهی را استنباط کرده می‌نویسد: «پیش از بوجود آمدن لنکران حویق که اکنون دهکده‌ای بزرگ است – بنداصلی، طالش بوده است.». تالش‌ها و تات‌ها، ساكنين عمده اين سرزمين، داراي تاريخي كهن و استوارند كه نقش عمده‌اي در پي‌ريزي ساختار فرهنگي گيلانيان ايفا نموده اند.

شهر "هشتپر" که مرکز شهرستان تالش است در نزدیک ارتفاعات تالش و در سرزمینی جلگه ای قرار دارد. براساس نوشتۀ رابینو در گذشته «ریک» مهمترین شهر و مقر زمستانی «خان» های ناحیۀ کرگان بود. بازار آن نزدیک دریا قرار داشت. در سال 1291 خورشیدی 60 دکان و15 کلبۀ چوبی در بازار ریک موجود بود. خانه‌های اهالی برخی در جوار یکدیگر وبعضی جدا از هم به طور پراکنده در طول ساحل کرگانرود استقرار داشتند. دو مسجد در شهر دیده می شود و اطراف خانه ها پوشیده از بیشه‌زار بود. کوه‌ها تا فاصله 5/1 کیلومتری دریا پیش آمده بودند و مانند کمربند سبزی ریک را در برمی گرفتند.

احداث جادّۀ بندرانزلی – آستارا در سال 1312 خورشیدی که از کنار ریک عبورمی کرد عامل اصلی توسعۀ ناحیۀ کرگانرود بود وموجبات شکل گیری شهر هشتپر را فراهم ساخت.

ابتدا، 8 دکان توسّط مهاجران آذربایجانی، که از اهالی خلخال واردبیل بودند، در طول جادّه ودر ساحل جنوبی کرگانرود احداث شد. سپس با افزایش عبور ومرور وحمل ونقل در جادّه ورونق گرفتن کسب وکار، به تدریج بازار ریک که در کنار دریا ودر حاشیۀ یک راه مالرو قرار داشت به کنار این جادّه منتقل گردید و در طول آن ودو کوچۀ عرضی منشعب از آن، در جنوب کرگانرود استقرار یافت.

شکل گرفتن بازار ووجود کاخ زمستانی خانهای کرگانرود در ناحیۀ اتاق سیره (اتاق سرا یا اتاق صحرا ) در محدودۀ ریک ودر جنوب بازار، رفته رفته سبب شد تا اهالی، خانه های مسکونی خود را در اطراف آنها بنا نمایند وشهر هشتپر شکل گیرد. محلّه های مسکونی اوّلیه‌ای که بدین ترتیب پا گرفتندعبارت بودند از: ریک در غرب وجنوب غربی بازار وقدیمی ترین محلّه، که از قبل نیز وجود داشت. کردمحلّه که بخشی از ریک بود ومحلۀ شوکت آباد در شرق بازار وبازار محلّی ورونق کشاورزی را باید از عامل‌های مهم در شکل گیری هشتپر دانست.

آسفالت جادّۀ بندرانزلی – هشتپر – آستارا، تبدیل شهر به مرکز شهرستان، احداث کارخانه های چوکا و چوب اسالم، ایجادتأسیسات شهری، تشکیل سازمانها ومؤسّسات اداری، مهاجرت وسیع آذربایجانی‌ها به ویژه اهالی خلخال واطراف آن وافزایش جمعیّت از عوامل مؤثر در رشد و توسعۀ شهرهشتپر بوده اند.

44 درصد مردمان اين خطه را برادران و خواهران اهل تسنن تشكيل مي‌دهند كه در كنار ساكنين اهل تشيع زندگي مسالمت آميزي دارند. انسجام و اتحاد اين دو طيف مذهبي و مراودات و مناسبات خانوادگي آنها، گوياي خون‌گرمي و فرهنگ متعالي مردمان اين منطقه مي‌باشد. گويش تالشي در ناحيه جلگه‌اي و كوهپايه‌اي رواج دارد.

اقتصاد: دربخش كشاورزي برنج، توتون، میوه‌جات و محصولات جاليزي از عمده محصولات اين شهرستان محسوب مي شود. پرورش كرم ابريشم و جوراب بافي ، گليم بافي ، جاجيم بافي و تهيه شال مخصوص از پشم گوسفند از صنايع دستي شهرستان تالش به شمار مي آيد.

جاذبه هاي گردشگري و تاريخي:

پارك جنگلي گيسوم، سواحل زيباي گيسوم، مناطق ييلاقي سوباتان، مريان و تنده وين، جاده كوهستاني اسالم به خلخال، قلعه سلسال ليسار، كاخ قشلاقي و ييلاقي نصرالله خان (سردار امجد)، حمام قديمي آق اولر مناطق باستاني تول، بقعه شاه ميلرزان، بقاع آقا سيد احمد نال تربه


نظرات

شاخه: گردشگری, چاپ, ایمیل